
10.09.07
Niet iedere jonge componist die aan het begin staat van zijn carrière heeft regelmatig de gelegenheid zijn muziek uitgevoerd te krijgen. Daarom organiseert Gaudeamus elk jaar de Internationale Gaudeamus Muziekweek, een competitie voor hedendaagse muziek.
Jonge componisten, van waar ook ter wereld, konden hun recente composities inzenden, waarna een internationale jury, bestaande uit Mary Finsterer (Australië), Kevin Volans (Zuid-Afrika) en Yannis Kyriakides (Cyprus/Nederland), een selectie maakt van composities die tijdens de Muziekweek zullen worden uitgevoerd en die meedingen naar de Gaudeamus Prijs.
De jury heeft zeventien composities geselecteerd en genomineerd voor de Gaudeamus Prijs 2007 uit meer dan tweehondertachtig inzendingen en vierenvijftig landen. Aan het eind van de Muziekweek bepaalt dezelfde jury wie de winnaar wordt van de Gaudeamus Prijs.

In 1957 was componist Peter Schat (1935 - 2003) de eerste winnaar van deze muziekprijs. Schat had in Utrecht piano gestudeerd bij Jaap Callenbach en in Den Haag bij Kees van Baaren. Daarna werd hij leerling in Londen bij Matyas Seiber, gevolgd door studies bij Pierre Boulez in Bazel.
Peter Schat werkte mee aan het collectieve operaproject Reconstructie (1968–1969; met Louis Andriessen, Reinbert de Leeuw, Misha Mengelberg en Jan Willem van Vlijmen; op tekst van H. Mulisch en H. Claus), waarin het conflict tussen imperialisme en vrijheidsstrijd centraal staat. Met dit muziekstuk wilden de componisten het burgerlijk conservatisme binnen het Nederlandse culturele leven los schudden en de avant-garde muziek van dat moment in het officiële muziekleven op te nemen. In hetzelfde jaar speelde hij een belangrijke rol in de Notenkrakersactie, die gericht was op het doorbreken van de verouderde structuur van het muziekleven.
Hoewel Schat zich in zijn studietijd vooral bezig had gehouden met seriële muziek en structurele processen, begon hij gaandeweg steeds meer verwijzingen naar muziekstijlen uit het verleden in zijn stukken te verwerken en zich los te maken van het serialisme. Dit resulteerde uiteindelijk in de uitvinding van de toonklok: een nieuw compositie-systeem, waarin muzikale relaties tussen tonen op een niet-hiërarchische basis weer centraal staan.
Meer informatie over de toonklok is te vinden op de website van Peter Schat (www.peterschat.nl), vooral onder Chapter VIII (Clockwise).
Peter Schat overleed in februari 2003 op 67-jarige leeftijd aan kanker.
Programmering Cultura:
20.30: Cultura Journaal met Andrew Makkinga en Henk Heuvelmans, directeur van Stichting Gaudeamus.
20.40: Matinee: Portret Peter Schat.
Een portret van componist Peter Schat adhv "Etudes voor piano en orkest, opus 39" uitgevoerd door het Radio Filharmonisch Orkest olv Edo de Waart en Jean-Yves Thibaudet (piano), "Arch music for St. Louis, opus 44" uitgevoerd door het Radio Filharmonisch Orkest olv Hans Vonk en fragmenten uit "To you, opus 22", "Symfonie nr. 1, opus 27" en "Symposion, opus 33". Het concert en het archiefmateriaal afgewisseld wordt door een interview met Peter Schat over zijn muzikale voorbeelden, vernieuwing in de muziek, virtuositeit, de invloed van de Provo-beweging, de ontdekking van de toonklok, de aantrekkingskracht van opera en de compositie "Arch music for St. Louis". Oorspronkelijk uitgezonden door NPS/VARA/VPRO in 2000.
21.40: Peter Schat: Symfonie no.1
Het Concertgebouworkest onder leiding van Colin Davis speelt Symfonie nr 1 opus 27 van Peter Schat. Symfonie nr 1 is door Peter Schat aangeboden aan het Concertgebouworkest ter gelegenheid van het 90-jarig jubileum en werd uitgevoerd in het Concertgebouw te Amsterdam. Oorspronkelijk uitgezonden door de NOS in 1979.
22.30: 25 jaar Gaudeamus
Programma ter gelegenheid van het vijfentwintig jarig jubileum van de Stichting Gaudeamus, met uitvoeringen van o.a. Daniel Lance.
Uitzending op Cultura:
Zaterdag 8 september, 20.30 uur en herhaling in de week hierna. Raadpleeg voor de exacte uitzendtijden de programmagids op de homepage.